6.Sınıf Türkçe Son haftaların planları

6.Sınıf Türkçe Son haftaların planları dosyası 11-07-2019 tarihinde İlköğretim-6 kategorisinin.
Açıklama 6.Sınıf Türkçe Son haftaların planları
Kategori 6. Sınıf İngilizce
Gönderen my68
Eklenme Tarihi 11-07-2019
Boyut 100.59 K
İndirme 0
Dosyaya puan ver
0 / 5 (toplam 0 oy)


Ön izleme

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

6A

Tarih

01–05.05.2006

Süre

5 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— 150 – 200 kelimelik bir düşünce yazısını anlamına uygun olarak okuma

— Düzeyine uygun kitaplar bulup onlardan yararlanma

— Aynı konuyu işleyen değişik türdeki yazıları karşılaştırma

— Değerlendirme yapma, görüş ve düşüncelerini açıklama

—Zamirleri kavrama

—Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Amaç-Hedef

— Sesli  okuma tekniğini geliştirebilme

— Söyleşi  türünün özelliklerini kavrayabilme

— Düzenine uygun yararlı kitapları seçebilme

— Kelime türlerini cümle içindeki anlamlarına ve görevlerine göre kullanabilme.

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon yapma becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Söyleşi türü, Zamirleri kavrama,Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

 

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Atatürk’ün İnsan ve Millet Sevgisi ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılâvuzu , Defter  vb.

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

           Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

          Atatürk’ün İnsan ve Millet Sevgisi” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni  aynı şekilde okuması istenecek.

 

          Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel , farklı, anlamlı , orijinal  ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular  ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir .

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu  temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

        Yazının türü (Söyleşi)  hakkında bilgi verilecek.

 

       SÖYLEŞİ (Sohbet)

       Söyleşi anlamındaki Arapça'dan dilimize geçmiş olan sohbet kelimesi, iki anlam içerir:

1. Arkadaşlık, yârenlik;

2. Konuşma, görüşme, birlikte oturup söyleşme.

         Makalelerin bir konuşma havası içinde daha senli benli olarak yazılan tarzına Söyleşi (Sohbet) denir. Gazete ve dergi yazılarındandır. Bu tür yazılarda, samimiyet esastır. Yazar, düşüncelerini muhakkak kabul ettirmek için okuyucularını zorlamaz. O, daha çok kendi kişisel düşüncelerini ileri sürer. Söyleşilerde, küçük fıkralar ve anılar da malzeme olarak kullanılır.

Söyleşi türünün genel özelliklerini şöyle sıralayabiliriz:

* Kompozisyon türü olarak söyleşi; makale plânıyla, fakat bir karşılıklı konuşma havası içinde yazılan yazılardır.

* Söyleşiler, genellikle günlük sanat olaylarını konu olarak ele alır.

* Gazete ve dergi yazılarındandır.

* Yazarın, okuyucu ile bir sohbet havası içinde senli benli konuştuğu yazı türüdür.

* Yazar, düşüncelerinin doğruluğunda ısrar edici olmaz.

* Söyleşide, daha çok yazarın kişisel düşünceleri ağırlık kazanır.

* Söyleşilerin en önemli özelliği, yazarın samimi, içten bir ifade tarzını ortaya koymasıdır.

* Ayrıca, bu tür yazılarda anılar, fıkralar ve çeşitli güncel olaylar verilerek yazarın duygu ve düşünceleri desteklenebilir.

 

         Kelime halindeki zamirler dörde ayrılır:

 

1. Şahıs Zamirleri: Zamirlerin bazıları şahısların yerini tutarlar. Bu çeşit zamirlere ŞAHIS ZAMİRİ denir.

 

2. İşaret Zamirleri: Varlıkların yerini işaret yoluyla turan zamirlere İŞARET ZAMİRİ denir.

 

3. Belgisiz Zamirler: Varlıkların yerini şöyle böyle tutup belirten zamirlere BELGİSİZ ZAMİR denir.

 

4. Soru Zamirleri: Varlıkların yerini işaret soru turan zamirlere SORU ZAMİRİ denir.

 

        Ek halindeki zamirler ikiye ayrılır:

 

1. İyelik Zamirleri: Varlığın kime ait olduğunu gösteren zamirlere İYELİK ZAMİRLERİ denir.

 

Kalem sözcüğüne eklenen ekleri inceleyelim:

 

kalem - im
kalem - in
kalem - i

__
__
__

Benim kalemim
Senin kalemin
Onun kalemi

kalem - imiz
kalem - iniz
kalem - leri

__
__
__

Bizim kalemimiz
Sizin kaleminiz
Onların kalemleri

 

2. İlgi Zamiri: İki varlık arasında ilgi kurarak bunlardan birinin yerini tutan "ki" ekine İLGİ ZAMİRİ denir.

       Benim kalemim yok. Seninkini verir misin?
       Burada "seninkini" yerine "senin kalemini" yazılabilir. Kalemin yerini "-ki" eki tutmuştur.

 

        İlgi zamiri olan "-ki" kelimeye bitişik yazılır. Ayrı yazılan "ki" bağlaçtır.

Benim elbisem mavi, seninki, (senin elbisen) siyahtır. (İlgi Zamiri)
Öyle güzel bir kitap okudum ki anlatamam. (Bağlaç)

 

      Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

 

     Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Söyleşi  türü hakkında bilgi veriniz?

3) Zamir nedir?

 

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                         Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                      Müd. Baş Yrd.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

8A  / 8 B

Tarih

01–05.05.2006

Süre

5  DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— Şiir bilgilerini hatırlama

— Şiir türlerini (lirik, epik, didaktik, pastoral, dramatik) kavrama

— Beğenilen bir şiiri veya şiirleri ezbere okuma çalışması yapma

— Fiillerde zaman –dilek kiplerini kavrama

— Afiş hazırlama

Amaç-Hedef

— Sözcük dağarcığını geliştirebilme

— Şiir okuma zevkini geliştirebilme

— Beğenilen şiirleri ezbere okuma alışkanlığı kazanabilme 

— Fiil kiplerini cümle içinde kavrama ve doğru kullanabilme

— Afiş hazırlayama becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Şiir türlerini (lirik, epik, didaktik, pastoral, dramatik) kavrama, Beğenilen bir şiiri veya şiirleri ezbere okuma çalışması yapma, Fiillerde zaman –dilek kiplerini kavrama, Afiş hazırlama                                    

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça      (Öğretmen       Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Bu Vatan Kimin ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılâvuzu , Defter  vb.

 

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

                 Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

          Bu Vatan Kimin” adlı şiirin en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de şiiri aynı şekilde okuması istenecek.

 

           Şiir birkaç defa okunduktan sonra bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

           Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel, farklı, anlamlı, orijinal ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

           Öğrencilerin şiiri daha iyi anlayabilmeleri için şiirle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular ve şiiri kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir.

 

           Öğrencilere bu şiirin teması sorulacak.

 

           Şiir hakkında bilgi verilecek.

 

HECE ÖLÇÜSÜ:

Türk dilinin doğal ölçüsü hece vezni (hece ölçüsü)dür. Heceler, parmakla sayıldığı için parmak ölçüsü de denir.  

Hece ölçüsü, dizelerdeki hece sayısının belli bir bağlı olarak eşitliği temeline dayanır. Bu kurala göre hece ölçüsünde iki önemli özellik vardır:

1. Dizelerdeki hece sayısı: Bu, şiirin bütün dizelerindeki hece sayısının eşit olması demektir. Hece sayısının eşitliği o dizenin ölçüsünü, kalıbını gösterir. 7 heceli bir dizenin kalıbı “yedili”, 11 heceli bir dizenin kalıbı “on birli” diye anılır.

* Dize içinde bulunan yabancı sözcüklerdeki heceler uzunluk, kısalık bakımından dikkate alınmaz. Türkçe sözcüklerdeki heceler gibi hece sayımına girer.

Yeni mektup aldım  gül yüzlü yardan  ( hece sayısı 11 )

Dar etme yolları  gel deyi yazmış  ( hece sayısı 11 )

Sivr’alan köyünden    bizim diyardan  ( hece sayısı 11 )

(Dağlar mor menevşe   gül deyi yazmış   ( hece sayısı 11 )

2. Durak: Hece ölçüsünde dizenin belli bölümlere ayrılarak bölümlenmesine durak diyoruz. Hece ölçüsünde, sözcükler bölünerek durak yapılmaz. Durak, ancak, kulakta uyumlu bir izlenim bırakan anlamlı söz öbekleri arasında olur. Sözün akışına göre durak gerekli ve doğal olmalıdır. Bunun için de dize içinde anlamlı söz öbekleri arasında olur.

 

 

KAFİYE: Bir şiirde mısra sonlarında aynı seslerin tekrar edilmesine kafiye denir.

REDİF: Bir şiirde mısra sonlarında anlamları ve görevleri aynı olan ses ve kelimelerin tekrar edilmesidir.

Yeni mektup aldım  gül yüzlü yardan  

Dar etme yolları  gel   deyi yazmış  ( redif )

Sivr’alan köyünden    bizim diyardan  

Dağlar mor menevşe   gül     deyi yazmış  ( redif )

 

             Yukarıdaki şiirde altı çizili kelimeler rediftir.

 

 

               Dilek Kipleri: Bir eylemin yapılması ya da bir oluşun meydana gelmesini dilek anlamı vererek anlatan kiplerdir. Dörde ayrılır:
 

1. Gereklilik Kipi: Bir iş, oluş veya hareketin gerekliliğini anlatır. Ekleri ses uyumuna göre "-meli, -malı" dır.
          Haftada bir kitap okumalıyım
          Kestikten sonra affımı istirham etmelisin
 

2. İstek Kipi: Bir iş, oluş veya hareketin yapılmasının, olmasının istendiğini belirten kiptir. Ekleri ses uyumuna göre "-e, -a" dır
 

 

          Şimdi affını yazayım
          İstirhamım kabul olunmazsa, kendi başımın kesilmesini isteyeyim.
 

3. Dilek Şart Kipi: Bir dilek ve şartın anlamı bulunmaktadır. İş veya oluşun, hareketin meydan gelmesi bir şarta bağlıdır. Ekleri ses uyumuna göre "-se, -sa" dır.
          Babam gelirse gideceğiz
          Okusa da babası gibi, adam olsa.
 

4. Emir Kipi: Bir iş, oluş veya hareketin olmasını, yapılmasını veya yapılmamasını emretmek için kullanılır.
          Hayır bey, hayır!... Padişahın emrinden çıkma. Beni kes... Kestikten sonra affımı istirham et.
İnsan kendine emir veremeyeceğinden bu kipin birinci tekil ve çoğul şahısları yoktur.

 

 

          Afiş hazırlama

 

         Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

 

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Şiir  türü hakkında bilgi veriniz?

3) Dilek kiplerine birer örnek veriniz.                                      

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                          Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                        Müd. Baş Yrd.

 

 

Ön izleme

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

6A  / 6 B

Tarih

08–12.05.2006

Süre

5 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— 150 – 200 kelimelik bir düşünce yazısını anlamlı okuma

— Anlam özelliklerine göre kelimelerin kullanımını kavrama

— Belli bir konudaki düşünceleri açıklama

— Edatlar, bağlaçlar ve ünlemleri kavrama

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Amaç-Hedef

— Sesli ve sessiz okuma tekniğini geliştirebilme

— Deneme türünün özelliklerini kavrayabilme

— Kelime dağarcığını geliştirebilme

— Kelime türlerini cümle içindeki anlamlarına ve görevlerine göre kullanabilme.

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon yapma becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Deneme türü, Edatlar, bağlaçlar ve ünlemler,Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Sevgi ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılâvuzu , Defter  vb.

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

           Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

          Sevgi” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni  aynı şekilde okuması istenecek.

 

          Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel , farklı, anlamlı , orijinal  ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular  ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir .

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu  temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

          Yazının türü (Deneme)  hakkında bilgi verilecek.

 

               DENEME

              Bir yazarın, herhangi bir konu üzerinde kesin sonuçlara gitmeden, iddiasız ve ispatsız kişisel görüş ve düşüncelerini, içtenlikle belirttiği yazı türüdür. Diğer bir deyişle, kalem denemesi anlamına da gelen deneme; konularını edebiyat, felsefe ve bilim dallarından alır.

Fransız edebiyatında Montaigne, İngiliz edebiyatında Bacon, denemelerini zengin bir kültür ve içtenlik dolu güçlü anlatımla yazarak, okuyucularını sürüklemişlerdir. Türk edebiyatında, bu türün en başarılı örneklerini, Suut Kemal Yetkin ve Nurullah Ataç sunmuştur.

Yazarın serbestçe seçtiği her hangi bir konuda, kesin hükümlere varmadan, kendi kişisel görüş ve düşüncelerini anlattığı, kısa yazılarıdır.

Hayat, ölüm, aşk, gurbet, sanat, din, ahlâk, sevinç, üzüntü, kitap, şiir, roman, kültür, cesaret, kahramanlık ve daha başka akla gelebilecek, kişi ve toplumla ilgili her konu üzerinde deneme yazılabilir.

Denemelerde konular kişisel bir anlayışla işlenir; çeşitli yazarların aynı konudaki düşünce, zevk ve inanışlarını vermesi bakımından önemlidir. Sıkı kayıtlara bağlı olmayan, serbest bir kompozisyon örgüsü vardır. Yazar, kendi kendiyle konuşuyormuş gibidir, belirli bir plânı yoktur. Denemenin başarısı, yazarının dildeki ustalığı kadar, geniş bir dünya görüşüne sahip olması ve kültürü ile de doğru orantılıdır.

Edebiyat türleri içinde en zor yazılan, fakat en ilgi çekici olanıdır. Bir taraftan anı türünün diğer taraftan da günlük türünün özelliklerini de içinde barındırır. Ayrıca deneme; ne makale gibi bir düşünceyi kesin sonuca bağlar, ne de eleştiri gibi bir değer yargısına varma amacı güder.

Denemeler; tek bir yazı olabilir ya da birçok konuları işleyen yazıların bir araya toplandığı bir kitap biçiminde de yazılabilir. Makaleye benzer. Giriş, gelişme ve sonuç bölümü bulunur. Söyleşiye benzer. Çünkü, içtenlikle yazılır. Ama, söyleşiden ayrıldığı yan, deneme yazarının kendi ile söyleşmesidir.

Deneme yazarken şu özelliklere dikkat etmek gerekir:

(1) Ortaya konan düşünceler, okuyucuyu da düşündürecek nitelikte olmalıdır.

(2) Yazar, gereksiz felsefî derinliğe girmemelidir.

(3) Öne sürülen düşünceleri, makalede olduğu gibi ispatlama yoluna gitmemelidir.

(4) Anlatım; sade ve açık olmalıdır.

               

 

Edatlar: kendi başlarına anlamı olmayan, ancak cümlede beraber kullanıldığı kelimeler arasında ilgi kuran kelimelere EDAT denir.

          İçerde bulunan birkaç çalı çırpı ile ateş yaktık.
          Aslan gibi delikanlı diye seni tanıttı.
          Ahmet'e göre sen daha çalışkansın.
          Yaşamak için çalışmak l3azım.

          Dilimizde kullanılan edatların büyük bölümü tümleç olarak kullanıldığında zarf tümleci gibi görev yaparlar. Unutulmaması gereken şudur: Edat olan kelimeler yalnızca kelimeler arasında ilgi kurarlar.
          Başka edat olan kelimeler: dek, üzere, karşı, beri, yana, bile, öte, iken, ötürü...

Bağlaçlar: Cümleler arasında ilgi kuran, birbirine bağlayan kelimelerdir. Tek başlarına anlamsızdırlar. Ancak cümle içinde anlam bulurlar.
          ki, ya da, ama, lakin, veya, veyahut, fakat, meğer, zira, madem, ile...

          Açlık ve yorgunluktan gözleri kapandı.
          Hem gel diyorsun, hem de beni beklemiyorsun...

Ünlemler: Sevinme, kızma, korku, acıma, şaşma gibi ansızın beliren duyguları, bazı sesleri belirtmeye yarayan kelimelerdir.
          Ünlemler, ünlem cümleciklerinde kullanılır ve bu çeşit cümlelerin sonuna ünlem işareti konur.

          Mükemmel! Harika! Şahane!
          Yaşa, Varol!
          Eyvah, yanıyoruz!
          Vur kardeşim vur, hayın düşman yurdumuzu almaya!

DE  ve Kİ

          Hal eki olan "de" kelimeye bitişik yazılır. Özel isimlerin sonuna geldiğinde kesme işaretiyle ayrılır. Kendisinden önce gelen kelimenin son ünlüsüne göre büyük ünlü uyumuna uyar.
 

Ayakta durmaktan canım çıktı.
Otomobil bozulunca yolda kalmışlar.
Yurtta sulh cihanda sulh!
Dolabın anahtarı Ali'de olmalı.

            Bağlaç olan "de" ayrı yazılır. Kendisinden önce gelen kelimenin son ünlüsüne göre büyük ünlü uyumuna uyar.
Onları da gördünüz mü?
Kerem de çalışmasını tamamlamış

          Ek olan "-ki" ünlü uyumuna uymaksızın kendinde önce gelen kelimeye bitişik yazılır:
         Bu sayfadaki yazıyı okudunuz mu?

          Bağlaç olan "ki" ayrı yazılır:
 

Olmaz ki!
Böyle de yatılmaz ki!
Atatürk diyor ki: ...

        "Ki" bağlacı bazı kelimelerle zamanla kalıplaştıkları için bitişik yazılır:
Hâlbuki oysaki sanki mademki

         Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

 

         Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Deneme türü hakkında bilgi veriniz?

3) Edatlara iki örnek veriniz.

 

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                            Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                         Müd. Baş Yrd.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

8A  / 8 B

Tarih

08–12.05.2006

Süre

5  DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— Bir yazıyı anlamlı olarak okuma

— Günlük gazeteleri, haftalık ya da aylık dergileri izleme alışkanlığı kazanma

— Yurt ve dünya sorunlarıyla ilgili düşünceleri tartışabilir duruma gelme

— Birleşik zamanlı fiilleri kavrama

— Afiş hazırlama

Amaç-Hedef

— Okuma sevgisini geliştirebilme

— Bir röportajı çeşitli yönleriyle kavrayabilme

— Yurt ve dünya sorunlarıyla ilgili düşüncelerini anlatabilme

— Fiil kiplerini cümle içinde kavrama ve doğru kullanabilme

— Afiş hazırlayama becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Röportajı çeşitli yönleriyle kavrayabilme, Yurt ve dünya sorunlarıyla ilgili düşüncelerini anlatabilme, Fiil kiplerini cümle içinde kavrama ve doğru kullanabilme, Afiş hazırlayama

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça      (Öğretmen       Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Behcet Necatigil Anlatıyor    ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılâvuzu , Defter  vb.

 

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

          Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

          Behcet Necatigil Anlatıyor  ” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni  aynı şekilde okuması istenecek.

 

          Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel , farklı, anlamlı , orijinal  ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular  ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir .

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu  temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

          RÖPORTAJ

 

         Yazarın okuyucularına bir konuyu inandırmak için kişi, eşya, eser ya da bir yerle ilgili olarak yaptığı incelemeleri, fotoğraflarla süsleyerek, kendi görüşlerini de katarak yazdığı gazete ve dergi yazılarına Röportaj denir.

 

         Röportaj yapacak kişide üstün bir görüş, anlayış ve gözlem yeteneği olmalıdır. Röportaj, bir çeşit haberdir. Fakat, röportajda bilgiden başka, yazarın izlenimleri, düşünceleri, görüşleri de yer alır. Röportajı hazırlayan kişi, konuyu iyice öğrenmeli, yerinde ve gerekli incelemeleri yapmalı, gerekli belgeleri toplamalıdır.

 

         Röportaj türü, gazeteciliğin gelişmesiyle ortaya çıkmıştır. Bu nedenle, röportaj, özellikle gazetecilerin uyguladığı bir türdür. Günümüzde radyo ve televizyon da çok önemli bir röportaj aracı konumundadır.

 

         Dilimizde tek zamanlı ek almış fiiller olduğu gibi birden çok zaman veya kip eki almış fiiller de vardır. bunlar:
 

A. Basit Zamanlı Fiiller: Tek zaman eki almış fiillerdir. Türkçe'de geniş zamanla birlikte dört temel zaman bulunur.
 

1. Geçmiş Zaman: İş veya oluşun daha önceden, geçmişte yapıldığını bildiren zamandır. İkiye Ayrılır. İkiye Ayrılır:
 

a. Belirli (-di'li) Geçmiş Zaman: Eylemin sözün söylendiği andan, önceden yapıldığını, söyleyenin kesin inancıyla tam anlatır:
          Fiillerde bulunan "-di, -du, -dü, -tu" ekleri -di'li geçmiş zamanı belirtirler.
          Öğretmenimiz sınıfa geldi. Bütün çocuklar bahçeye koştu ...
b. Belirsiz (-miş'li) Geçmiş Zaman: Eylemlerin sözden önce yapıldığını bildirir ancak, kesinlik yoktur. Söyleyen kendisi duyup görmemiş, işitmiştir. Bu kip masallara yakışır.
          Fiillerde bulunan "-muş, -mış, -miş, -müş" ekleri -miş'li geçmiş zamanı belirtirler.
          Okul bahçesinde üç tur koşmuş. Havalar soğuyunca üşütmüş...
 

2. Şimdiki Zaman: Eylem ile anlatımın birlikte olduğunu bildiren zamandır
 

          Ders çalışıyorum. Alış veriş yapıyorum.
 

3. Gelecek Zaman: Eylem ile anlatımdan sonra yapılacağını bildiren zamandır
 

          Aynur tiyatroya gidecek. Birlikte eğleneceğiz.
 

4. Geniş Zaman: Eylem her zaman yapılabileceğini bildiren zamandır
 

          Akşamları trene binerim. Her gece oyun oynarım.
 

B. Birleşik Zamanlı Fiiller: Birden çok zaman veya kip eki almışlardır.
 

1. Hikâye: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "idim veya idi" getirilerek yapılır.
 

          bak (ı) + yor + idi __ bakıyordu
 

          al + mış + idim __ almıştım
 

2. Rivayet: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "imişim, imiş" getirilerek yapılır.
 

          bak (ı) + yor + imiş __ bakıyormuş
          al + acak + imiş __ alacakmış
 

3. Şart: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "isem, ise" getirilerek yapılır.
 

          bak (ı) + yor + isem __ bakıyorsam
          al + acak + ise __ alacaksa

 

       Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

 

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Röportaj türü hakkında bilgi veriniz?

3) Birleşik zamanlı fiillere iki tane örnek veriniz.                                       

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                           Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                        Müd. Baş Yrd.

 

 

Ön izleme

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

6A 

Tarih

15–18.05.2006

Süre

3 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— 150 – 200 kelimelik bir düşünce yazısını anlamına uygun olarak okuma

— Düzeyine uygun kitaplar bulup onlardan yararlanma

— Aynı konuyu işleyen değişik türdeki yazıları karşılaştırma

— Değerlendirme yapma, görüş ve düşüncelerini açıklama

— Fiiller ve özelliklerini kavrama

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Amaç-Hedef

— Sesli okuma tekniğini geliştirebilme

— Söyleşi türünün özelliklerini kavrayabilme

— Düzenine uygun yararlı kitapları seçebilme

— Kelime türlerini cümle içindeki anlamlarına ve görevlerine göre kullanabilme.

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon yapma becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

 Söyleşi türü, Fiiller ve özelliklerini kavrama, Bitişik eğik yazı ile kompozisyon

 

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Konuşma ve Hoşgörü ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılavuzu, Defter vb.

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

           Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

    Konuşma ve Hoşgörü” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni aynı şekilde okuması istenecek.

 

          Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel, farklı, anlamlı, orijinal ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir.

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

        Yazının türü (Söyleşi)  hakkında bilgi verilecek.

 

       SÖYLEŞİ (Sohbet)

       Söyleşi anlamındaki Arapçadan dilimize geçmiş olan sohbet kelimesi, iki anlam içerir:

1. Arkadaşlık, yârenlik;

2. Konuşma, görüşme, birlikte oturup söyleşme.

         Makalelerin bir konuşma havası içinde daha senli benli olarak yazılan tarzına Söyleşi (Sohbet) denir. Gazete ve dergi yazılarındandır. Bu tür yazılarda, samimiyet esastır. Yazar, düşüncelerini muhakkak kabul ettirmek için okuyucularını zorlamaz. O, daha çok kendi kişisel düşüncelerini ileri sürer. Söyleşilerde, küçük fıkralar ve anılar da malzeme olarak kullanılır.

Söyleşi türünün genel özelliklerini şöyle sıralayabiliriz:

* Kompozisyon türü olarak söyleşi; makale plânıyla, fakat bir karşılıklı konuşma havası içinde yazılan yazılardır.

* Söyleşiler, genellikle günlük sanat olaylarını konu olarak ele alır.

* Gazete ve dergi yazılarındandır.

* Yazarın, okuyucu ile bir sohbet havası içinde senli benli konuştuğu yazı türüdür.

* Yazar, düşüncelerinin doğruluğunda ısrar edici olmaz.

* Söyleşide, daha çok yazarın kişisel düşünceleri ağırlık kazanır.

* Söyleşilerin en önemli özelliği, yazarın samimi, içten bir ifade tarzını ortaya koymasıdır.

* Ayrıca, bu tür yazılarda anılar, fıkralar ve çeşitli güncel olaylar verilerek yazarın duygu ve düşünceleri desteklenebilir.

 

FİİL: Varlıkların yaptıkları işleri, eylemleri, zaman ve kişiye bağlayarak anlatan kelimelere FİİL denir.
                    yaklaşıyordum, durmuştur, söylüyor, buldu (yaklaş, dur, söyle, bul) Bu kelimelerin fiil olup olmadıklarını anlamak için, en küçük anlamlı parçalarını (köklerini) buluruz:
          Bulduğumuz bu köklere, mastar eki, "-mek, -mak" ekleriz. Eğer anlamlı kelimeler elde ediyorsak, bulduğumuz kelimeler fiil demektir.
          Örneğin; "göz" sözcüğüne "-mek, -mak" mastarını eklediğimizde "gözmek, gözmak" gibi anlamsız kelimeler oluşuyor. Demek ki "göz" sözcüğü fiil değildir.

Kök: Fillerin sonlarındaki bütün ekler atıldıktan sonra kalan anlamlı kısmına KÖK denir

 

Çekimli Fiil

Taban Kök

Sonucu

gördüm
seviyor
bilir
suluyor

gör
sev
bil
sula

bozulmadı
bozulmadı
bozulmadı
bozulmadı

 

 

Fiil olan sözcükte üç temel öğe vardır.

 

1. Eylem(Hareket)

-İş(Kılış)Fiilleri

-Oluş Fiilleri

-Durum Fiilleri

2. Zaman(Kip)

  Dilimizde tek zamanlı ek almış fiiller olduğu gibi birden çok zaman veya kip eki almış fiiller de vardır. bunlar:
A. Basit Zamanlı Fiiller: Tek zaman eki almış fiillerdir. Türkçe'de geniş zamanla birlikte dört temel zaman bulunur.
1. Geçmiş Zaman: İş veya oluşun daha önceden, geçmişte yapıldığını bildiren zamandır. İkiye Ayrılır. İkiye Ayrılır:
a. Belirli (-di'li) Geçmiş Zaman: Eylemin sözün söylendiği andan, önceden yapıldığını, söyleyenin kesin inancıyla tam anlatır:
          Fiillerde bulunan "-di, -du, -dü, -tu" ekleri -di'li geçmiş zamanı belirtirler.
          Öğretmenimiz sınıfa geldi. Bütün çocuklar bahçeye koştu ...
b. Belirsiz (-miş'li) Geçmiş Zaman: Eylemlerin sözden önce yapıldığını bildirir ancak, kesinlik yoktur. Söyleyen kendisi duyup görmemiş, işitmiştir. Bu kip masallara yakışır.
          Fiillerde bulunan "-muş, -mış, -miş, -müş" ekleri -miş'li geçmiş zamanı belirtirler.
          Okul bahçesinde üç tur koşmuş. Havalar soğuyunca üşütmüş...
2. Şimdiki Zaman: Eylem ile anlatımın birlikte olduğunu bildiren zamandır
          Ders çalışıyorum. Alış veriş yapıyorum.
3. Gelecek Zaman: Eylem ile anlatımdan sonra yapılacağını bildiren zamandır
          Aynur tiyatroya gidecek. Birlikte eğleneceğiz.
4. Geniş Zaman: Eylem her zaman yapılabileceğini bildiren zamandır
          Akşamları trene binerim. Her gece oyun oynarım.
B. Birleşik Zamanlı Fiiller: Birden çok zaman veya kip eki almışlardır.
1. Hikâye: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "idim veya idi" getirilerek yapılır.
          bak (ı) + yor + idi __ bakıyordu
          al + mış + idim __ almıştım
2. Rivayet: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "imişim, imiş" getirilerek yapılır.
          bak (ı) + yor + imiş __ bakıyormuş
          al + acak + imiş __ alacakmış
3. Şart: Basit zamanlı bir fiile ek fiil olan "isem, ise" getirilerek yapılır.
          bak (ı) + yor + isem __ bakıyorsam
          al + acak + ise __ alacaks

3. Kişi

   Fiillerin belirttiği iş, oluş veya hareket bir şahsa bağlıdır. Bunu fiilin aldığı ekten ve fiile yönelttiğimiz sorudan anlarız.

__ Geldim
__ Kİm geldi?
__ Ben (I. tekil şahıs)

 

gel
fiil kökü

-

di
zaman eki

-

m
şahıs eki

__

geldim

  • Aşağıda "gelmek" fiilinin şahıslara göre çekimi yapılmıştır:

Fiil kökü

 

Zaman eki

 

Şahıs eki

 

 

 

gel
gel
gel
gel
gel
gel

+
+
+
+
+
+

di
di
di
di
di
di

+
+
+
+
+
+

m
n
-
k
niz
ler

--
--
--
--
--
--

geldim
geldin
geldi
geldik
geldiniz
geldiler

(I. tekil şahıs)
(II. tekil şahıs)
(III. tekil şahıs)
(I. çoğul şahıs)
(II. çoğul şahıs)
(III. çoğul şahıs)

 

 

 

         Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Söyleşi türü hakkında bilgi veriniz?

3) Fiil nedir?      

 

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                             Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                          Müd. Baş Yrd.

 

 

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

8A  / 8 B

Tarih

 15–18.05.2006

Süre

 5 / 3 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— Şiir bilgilerini hatırlama

— Şiir türlerini (lirik, epik, didaktik, pastoral, dramatik) kavrama

— Beğenilen bir şiiri veya şiirleri ezbere okuma çalışması yapma

— Ek-fiilleri kavrama

— Afiş hazırlama

Amaç-Hedef

— Sözcük dağarcığını geliştirebilme

— Şiir okuma zevkini geliştirebilme

— Beğenilen şiirleri ezbere okuma alışkanlığı kazanabilme 

— Ek Fiilleri ve özelliklerini kavrayabilme

— Afiş hazırlayama becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Şiir okuma zevkini geliştirebilme,  Ek Fiilleri ve özelliklerini kavrayabilme, Afiş hazırlayama becerisi                                    

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça      (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “   Gamlanma Gönül  ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılavuzu, Defter vb.

 

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

          Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

            Gamlanma Gönül” adlı şiirin en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de şiiri aynı şekilde okuması istenecek.

 

           Şiir birkaç defa okunduktan sonra bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

           Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel, farklı, anlamlı, orijinal ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

           Öğrencilerin şiiri daha iyi anlayabilmeleri için şiirle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular ve şiiri kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir.

 

           Öğrencilere bu şiirin teması sorulacak.

 

           Şiir hakkında bilgi verilecek.

 

HECE ÖLÇÜSÜ:

Türk dilinin doğal ölçüsü hece vezni (hece ölçüsü)dür. Heceler, parmakla sayıldığı için parmak ölçüsü de denir.  

Hece ölçüsü, dizelerdeki hece sayısının belli bir bağlı olarak eşitliği temeline dayanır. Bu kurala göre hece ölçüsünde iki önemli özellik vardır:

1. Dizelerdeki hece sayısı: Bu, şiirin bütün dizelerindeki hece sayısının eşit olması demektir. Hece sayısının eşitliği o dizenin ölçüsünü, kalıbını gösterir. 7 heceli bir dizenin kalıbı “yedili”, 11 heceli bir dizenin kalıbı “on birli” diye anılır.

* Dize içinde bulunan yabancı sözcüklerdeki heceler uzunluk, kısalık bakımından dikkate alınmaz. Türkçe sözcüklerdeki heceler gibi hece sayımına girer.

Yeni mektup aldım  gül yüzlü yardan  ( hece sayısı 11 )

Dar etme yolları  gel deyi yazmış  ( hece sayısı 11 )

Sivr’alan köyünden    bizim diyardan  ( hece sayısı 11 )

(Dağlar mor menevşe   gül deyi yazmış   ( hece sayısı 11 )

2. Durak: Hece ölçüsünde dizenin belli bölümlere ayrılarak bölümlenmesine durak diyoruz. Hece ölçüsünde, sözcükler bölünerek durak yapılmaz. Durak, ancak, kulakta uyumlu bir izlenim bırakan anlamlı söz öbekleri arasında olur. Sözün akışına göre durak gerekli ve doğal olmalıdır. Bunun için de dize içinde anlamlı söz öbekleri arasında olur.

 

 

KAFİYE: Bir şiirde mısra sonlarında aynı seslerin tekrar edilmesine kafiye denir.

REDİF: Bir şiirde mısra sonlarında anlamları ve görevleri aynı olan ses ve kelimelerin tekrar edilmesidir.

Yeni mektup aldım  gül yüzlü yardan  

Dar etme yolları  gel   deyi yazmış  ( redif )

Sivr’alan köyünden    bizim diyardan  

Dağlar mor menevşe   gül     deyi yazmış  ( redif )

 

             Yukarıdaki şiirde altı çizili kelimeler rediftir.

 

   İsim soylu kelimelerin sonlarına eklenen ve onları çekimli hale getiren eklere, EK-FİİL EKİ denir.
         

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 Ek fiilin dört çeşit zamanı vardır:

1. Olayların her zaman olabileceğini belirten geniş zaman anlamı:

2. Ek - fiilin hikâyesi geçmiş zaman anlamı verir:

3. Ek - fiilin rivayeti başkasından duyulan şekildeki anlatımlar için kullanılır.

4. Ek - fiilin şartı, şart anlamı verir:

çocuğum
çocuksun
çocuktur (çocuk)
çocuğuz
çocuksunuz
çocuklar

çocuktum
çocuktun
çocuktu
çocuktuk
çocuktunuz
çocuktular

çocukmuşum
çocukmuşsun
çocukmuş
çocukmuşuz
çocukmuşsunuz
çocukmuşlar

çocuksam
çocuksan
çocuksa
çocuksak
çocuksanız
çocuksalar

 

 

 

         Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  • Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  • Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  • Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

 

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Şiir türü hakkında bilgi veriniz?

3) Ek fiil nedir?                                       

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                                                           Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                                        Müd. Baş Yrd.

 

 

Ön izleme

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

6A 

Tarih

22–26.05.2006

Süre

5 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— Anıyı, özelliklerini, hikâye ile benzer ve farklı yönlerini kavrama

— Okuduğu bir yazıyı eleştirme

— Fiillerde yapı özelliklerini kavrama

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Amaç-Hedef

— Sesli ve sessiz okuma tekniğini geliştirebilme

— Bir anıyı, çeşitli yönleriyle kavrayabilme

— Çeşitli kaynaklardan yararlanabilme alışkanlığı kazandırabilme

— Kelime türlerini cümle içindeki anlamlarına ve görevlerine göre kullanabilme.

— Bitişik eğik yazı ile kompozisyon yapma becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Anıyı, özelliklerini, hikâye ile benzer ve farklı yönlerini kavrama, Okuduğu bir yazıyı eleştirme, Fiillerde yapı özelliklerini kavrama, Bitişik eğik yazı ile kompozisyon çalışması

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “Anılarda Atatürk” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılavuzu, Defter vb.

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

           Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

           Anılarda Atatürk” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni aynı şekilde okuması istenecek.

            Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel, farklı, anlamlı, orijinal ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir.

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

 

         ANI (HATIRAT)

       Bir kimsenin kendi hayatını, yaşadığı devrede şahidi olduğu ya da duyduğu olayları edebî değer taşıyan bir dille anlattığı yazılara anı (hatırat) denir. Bir başka deyişle, özümüzde bir iz bıraktığı için unutulmayan ve anılmaya değer bulduğumuz olayları anlatan yazı türüdür.

       Edebiyat sahasının en yaygın türlerinden biridir. Bu türde verilen eserlerin çok değişik sahalarda oluşu, ona belli bir sınır çizme imkânını zorlaştırır. Anıların önde gelen özelliği, yazarının hayatının belli bir kesitini alması ve çok sonra yazıya dökülmesidir.

       İçlerinde anı türünün özelliği bulunabilecek seyahatname, sefaretname, muhtıra, tezkire, menkabe, günlük, otobiyografi ve tarih türleri ile anı türünü karıştırmamak gerekir. Bu türlerin her birinin yazılış gayeleri ayrıdır. Ortak özellikleri ise yaşanmış olaylar üzerine kurulmuş olmalarıdır. Ancak bu özellik, onları birbirinin yerine koyma sebebi olamaz.

       Anıların, tarihî gerçeklerin açıklanması sırasında, önemli yardımları dokunur. Anı; tarih değilse de, tarihe yardımcıdır. Devirlerin özelliklerini anlatan anılar, o devrin tarihini yazacaklar için önemli birer belge niteliğindedir. Bundan ötürü, anı yazarı, anılarını yansıtırken tarihî gerçeklerin bozulmamasına çok dikkat etmelidir.

       Anı (Hatırat) ile günlük, en çok karıştırılan iki türdür. Bu iki türün en önemli ayrılığı günlüklerin yaşanırken, anıların ise hayatta ya da ömrün sonunda kaleme alınmalarıdır.

      Her ne sebeple kaleme alınırsa alınsın anı türünde dürüstlük, samimiyet ve sorumluluk duygusu ön plânda tutulmalıdır. Anı yazarken önce konu tespit edilmeli; sonra ya günü gününe tutulan notlar ya da hafızada saklanan olaylar zinciri, plâna göre düzenlenmelidir. Anı yazılırken süslü sanatlı bir anlatımdan kaçınmalı; açık, sade ve akıcı bir üslûp kullanılmalıdır. Duygu ve düşünceler, içtenlikle gerçeği yansıtmalıdır.

       Anılar, ya günü gününe tutulan notlar hâlinde ya da sonradan hatırlanmak suretiyle yazılır. Batı edebiyatında en ünlü anı yazarları; Sain-Simon (1675-1755) ve Rousseau (1712-1778)' dir. 

 

 

 

 

 

 

Batı edebiyatındaki ünlü anı yazarları ve eserleri şunlardır:

Sain-Simon  "Hatıralar"

Rousseau  "İtiraflar"

Türk edebiyatındaki anı eserlerine örnekler ise şunlardır:

Ziya Paşa  "Defter-i A'mâl"

Muallim Naci  "Ömer'in Çocukluğu"

Ahmet Rasim  "Falaka" ve "Muharrir, Şair, Edip"

Halit Ziya UŞAKLIGİL  "Kırk Yıl" ve "Saray ve Ötesi"

Hüseyin Cahit YALÇIN  "Edebî Hatıralar"

Falih Rıfkı ATAY  "Çankaya" ve "Zeytindağı"

Anılar, genellikle aşağıdaki nedenlerden dolayı yazılır:

(1) Geçmişi bir kez daha yaşamak ve yazma alışkanlığı kazanmak.

(2) Anıları unutulmaktan kurtarmak.

(3) Yok olup gitmesini göze alamadığımız bir gerçeğe kalıcılık kazandırmak.

(4) Anıyı oluşturan olayı, durumu, yerleri, kişileri söz konusu edip, başkalarının bilgisine, yararına sunmak.

(5) Kamuoyu önünde aklanmaya çalışmak, pişmanlığı dile getirip içini boşaltmak, günah çıkarmak.

(6) Gelecek kuşaklara geçmişten sonuçlar çıkarıp sunmak.

(7) Gerektiği zaman bir eleştiride bulunmak.

(8) İnsanoğlunun; yaşantılarını, deneyimlerini başkalarıyla paylaşmak gereğini duymak.

 

        Fiillerde yapı konusu işlenecek.

 

         Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  •                   Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  •                   Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  •                   Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Anı türü hakkında bilgi veriniz?

3) Yapısına göre fiiller kaça ayrılır?

 

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                            Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                               Müd. Baş Yrd.

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Ders

TÜRKÇE

Sınıf

8A  / 8 B

Tarih

22–26.05.2006

Süre

5 DERS SAATİ

KONU (Davranışlar)

— Bir söylev metnini anlamına göre okuma

— Söylevin özelliklerini kavrama Söylev (Nutuk) adlı eserin Atatürk tarafından okunduğu yılı söyleme, yazma 

— Kurallara uygun konuşma yapma Konuşma ve dinleme kurallarını bilme

— Nutuk (Söylev) adlı eserin hangi olayları konu aldığını açıklama

— Fiilimsileri kavrama

— Afiş hazırlama

Amaç-Hedef

— Atatürk’ün eseri Nutuk’u tanıyabilme Atatürk’-ün yazdığı eserleri tanımaya ilgi duyuş

— Söylev türünün özelliklerini kavrayabilme

— Bir konuda konuşma yapabilme                                                                                                                                                                            — Fiil çatılarını kavrayabilme

— Afiş hazırlayama becerisi

Ünite Kavramları ve Sembolleri

Davranış Örüntüsü

Söylevin özelliklerini kavrama Söylev (Nutuk) adlı eserin Atatürk tarafından okunduğu yılı söyleme, yazma, Kurallara uygun konuşma yapma Konuşma ve dinleme kurallarını bilme,Fiilimsileri kavrama, Afiş hazırlama                     

Güvenlik Önlemleri

 

Öğretme – Öğrenme Yöntem ve Teknikleri

Sesli ve Sessiz Okuma, Anlatım, Açıklama, Soru-cevap, Takrir, Analiz, Tümdengel.

Kullanılan Eğitim Teknolojileri – Araç Gereçler ve Kaynakça      (Öğretmen Öğrenci)

Türkçe Ders Kitabındaki “  Atatürk’ün Gençliğe Hitabesi   ” , Dil Bilgisi Kitabı, Kompozisyon Kitabı, Sözlük, Deyimler Sözlüğü, İmlâ Kılavuzu, Defter vb.

 

 

ÖĞRETME – ÖĞRENME ETKİNLİKLERİ

 

          Öğrencilerin derse olan ilgilerini en üst düzeye çıkarmak için öğrencilere çeşitli sorular sorulacak.

 

          Atatürk’ün Gençliğe Hitabesi  ” adlı parçanın en güzel ve en doğru okuması öncelikle öğretmen tarafından yapılacak, öğrencilerden de metni aynı şekilde okuması istenecek.

 

          Metin birkaç defa okunduktan sonra metinde öğrenciler tarafından bilinmeyen kelimeler varsa bulunup kullanıldığı yere göre anlamı söylenecek.

 

          Bilinmeyen kelimeler ve sözcük gruplarından bazıları ile cümleler kurdurulacak. Güzel, farklı, anlamlı, orijinal ve dil bilgisi kurallarına uygun cümleler kuran öğrenciler güzel sözler ile ödüllendirilecek.

 

         Öğrencilerin metinden anladıklarını anlatmaları istenecek.(Anladıklarının kendi cümleleriyle kısa bir özeti) 

 

         Öğrencilerin metni daha iyi anlayabilmeleri için metinle ilgili anlama ve anlatım çalışmalarında geçen sorular ve metni kavratmaya yönelik sorular sorulacak ve cevapları doğru veren öğrenciler güzel sözlerle ödüllendirilecektir.

ANLAMA, ANLATMA

1. Atatürk, kendisini “tarihe mal olmuş bir çağın öyküsünü anlatırken ulusu ve yarınki çocuklar için dikkati çekebilecek, uyanıklık sağlayabilecek kimi önemli konuları belirtebilmiş ise” mutlu sayacaktır.

2. Atatürk’ün, “Nutuk” (Söylev) adlı yapıtında anlattıkları; “ulusal varlığı sona ermiş sayılan büyük bir ulusun bağımsızlığını nasıl kazandığı, ulusal ve çağdaş bir devletin nasıl kurulduğu”dur.

3. Bugün ulaşılan sonuç, “yüzyıllardır çekilen ulusal yıkımların yarattığı uyanıklığın ve sevgili yurdun  her köşesini sulayan kanların” karşılığıdır.

4. Atatürk, “Türk gençliğine, cumhuriyeti” kutsal bir emanet olarak bırakmıştır.

5. Atatürk’ün gençlikten istediği; “Türk bağımsızlığını ve Türk cumhuriyetini sonsuza dek korumak ve yaşatmak”tır.

6. Türk gençliği, bağımsızlığını ve cumhuriyetini “varlığının ve geleceğinin tek temeli olması” nedeniyle korumak zorundadır.

7. Bağımsızlığı ve cumhuriyeti “içerde ve dışarda kötülüğünü isteyenler” yok etmek isteyebilir.

8. Bağımsızlığa ve cumhuriyete zarar verecekler;“zorla ve hileyle sevgili yurdun bütün kalelerini alabilirler, bütün gemiliklerine girebilirler, bütün ordularını dağıtabilirler, yurdun her köşesini ele geçirebilirler.” Onlara “yönetimde iş başında bulunanlar, yerli iş birlikçiler” yardım edebilir.

9. Atatürk’e göre halkın içinde bulunduğu koşullar “çok elverişsiz olabilir; ulus, yoksul ve sıkıntı içinde, bitkin düşmüş olabilir.”

10. Türk gençliğinin görevini yerine getirebilmesi için gereksinim duyduğu gücü “içindeki soylu kanda” bulacaktır; çünkü, kendi bilincinden ve gücünden başka kurtarıcı bir güç bulamayacaktır; o güç, tek kurtarıcıdır.

 

         Öğrenciler metni kavradıktan sonra metnin yazılış sebebi, üzerine oturulduğu temel konu sorulacak ve metnin ana fikri buldurulacak ve bir yazının yazılma nedenine, üzerine oturtulduğu temel konuya “ana fikir” denildiği söylenip yazdırılacak.

 

 

 

 

 

     SÖYLEV (NUTUK)

     Nutuk, kelime anlamı olarak, "söz, lakırdı; söyleyiş, söylemek kuvveti" demektir. Türkçede bu kelime daha çok "bir topluluğa karşı söylenilen söz, hitabet" karşılığında kullanılmaktadır.

    Dinleyenleri coşturmak ve belli bir amaca yöneltmek; onlara bir duyguyu, bir düşünceyi, bir isteği, bir ülküyü aşılamak; önemli açıklamalarda bulunmak için yapılan etkili, coşkulu konuşmalara Söylev (Nutuk) denir.

    Söylevler; dinleyenlerin zekâ durumlarına, hayal güçlerine, duygularına, ilgilerine göre hazırlanır. Dinleyenleri düşündürür, onlarda ilgi uyandırır, onları coşturur, onlara beklenen davranışı yaptırır.

    Söylevde; konuşmacıyı ve dinleyenleri yanılgıya düşürmemek için aceleye getirmeden düşünerek konuşmak, dinleyenlere karşı iyi niyet beslemek, dinleyenlerin inanmasını sağlayacak biçimde dürüst konuşmak, dinleyicilere karşı yaşının verdiği olgunluk içinde konuşmak, dinleyenleri kıracak biçimde konuşmamak, gerekirse kendini dinleyicilerin yerine koymasını bilmek, basmakalıp sözler kullanmamak, abartarak konuşmamak gibi ahlâk ölçülerine önem verilmeli, özen gösterilmelidir.

    Söylev (Nutuk), aslında bir sözlü kompozisyon ürünüdür. Yalnız nutuk, yazıya geçmişse ve kitabî özelliği varsa aynı zamanda yazılı kompozisyon ürünü olarak da kabul görür. Türk edebiyatının en güçlü söylev (nutuk = hitabet) örneği Atatürk' ün "Büyük Nutku"dur.

    FİİLİMSİ

    Aslında fiil oldukları halde cümle içinde çekimli halde bulunmayan, fiile benzeyen, ama fiillerin görevini yapmayan kelimelere FİİLİMSİ denir.
    Bir cümlede ne kadar fiilimsi varsa o kadar cümlecik vardır. Çünkü her fiilimsi bir yan cümlecik oluşturur. Çekimli fiilin bulunduğu gruptaki kelimeler temel cümleciği meydana getirirler.

    Fiilimsiler: a) İsim - fiil b) Sıfat - fiil c) Bağ - fiil olmak üzere üçe ayrılır.

1. İsim - Fiiler: Fiil kök ve gövdelerine eklenen "-me, -mek, -iş" ekleri sonucu meydana gelirler. Fiillerin isim gibi kullanılabilen şekilleridir. İsim - fiiller; hem bir eylemin adı oldukları için isim, hem de özne, nesne, tümleç aldıkları için fiil olan kelimelerdir.
    Çalışmak zorundayım.
    Bütün sorunları anlaşma yoluyla çözebiliriz.
2. Sıfat - Fiiler: Varlıkları niteledikleri için sofat, yan cümlecik kurdukları için de fiil sayılan kelimelerdir.
Sıfat - fiil türeten ekler: "-en, -er, --acak, -miş, -dik, -esi ..." gibi
    Çalışkan insandan zarar gelmez.
    Olacak işin peşinden koşulur.
    Geçmiş günlerimi çok arıyorum.
3. Bağ - Fiiler: Birleşik bir cümlede iki cümleyi bağladıkları için bağlaç; özne, nesne, tümleç aldıkları için fiil sayılan kelimelerdir. Bağ fiillere "ulaç" da denir. Çekim ekleri almazlar. Cümlede zarf olarak kullanılırlar.
Bağ fiiller şu eklerle türerler: "-ip, -arak, -ınca, -ma, -ken, -dan, -dıkça, -dikçe ..."
    Canım sağ oldukça hiçbir şey beni yıldıramaz.
    İşe gireli gece gündüz çalışıyorum.
    Sen gelince ben giderim.

 

     Dersin kısa bir tekrarı yapılacak ve bir sonraki derste işlenecek konuların öğrencilere duyurulmasıyla bu günkü dersimize son verilecektir.

 

 

      DEĞERLENDİRME

  •                   Bireysel Öğrenme Etkinliklerine Yönelik
  •                   Grupla Öğrenme Etkinlikleri Yönelik
  •                   Öğrenme Güçlüğü Olan Öğrenciler ve İlleri Düzeyde Öğrenme Hızında Olan Öğrenciler İçin Ek Ölçme–Değerlendirme Etkinlikleri

 

1) Metnin ana fikri nedir?

2) Söylev türü hakkında bilgi veriniz?

3) Fiilimsi nedir?                                       

Dersin Diğer Derslerle İlişkisi

 

Planın Uygulamasına İlişkin Açıklamalar

 

 

 

 

 

 

 

 

       H.Mehmet ÖZSOY                                                                                                                               Zafer BİÇKİOĞLU

       Türkçe Öğretmeni                                                                                                                                 Müd. Baş Yrd.